Trang chủ / Tài nguyên / Các thông số chất lượng nước trong RAS: cần đo những gì và đo bao lâu một lần
Hướng dẫn

Các thông số chất lượng nước trong RAS: cần đo những gì và đo bao lâu một lần

Hệ thống RAS thay thế khả năng đệm tự nhiên của ao bằng các thiết bị, vì vậy chất lượng nước có thể thay đổi chỉ trong vài giờ. Hướng dẫn này liệt kê các thông số quan trọng, phạm vi giá trị mà các trang trại thường duy trì, tần suất đo từng thông số và những thông số cần được theo dõi liên tục bằng cảm biến kèm hệ thống cảnh báo.
Kỹ thuật RASTANK · Cập nhật Tháng 11 2026

Trên trang này

Tại sao hệ thống RAS cần được giám sát chặt chẽ hơn ao nuôi

Một ao nuôi chứa lượng nước lớn trên mỗi kg cá và các thông số thay đổi chậm. Hệ thống RAS nuôi nhiều cá hơn đáng kể trên mỗi mét khối và phụ thuộc vào máy bơm, máy thổi khí và hệ thống cung cấp oxy hoạt động suốt ngày đêm. Nếu một thiết bị gặp sự cố, nồng độ oxy hòa tan có thể giảm xuống mức nguy hiểm chỉ trong vài phút đến một giờ, tùy thuộc vào mật độ nuôi và nhiệt độ. Chính mật độ cao giúp RAS đạt năng suất lớn cũng khiến thời gian phản ứng trở nên ngắn hơn.

Do đó, việc giám sát trong hệ thống RAS có hai nhiệm vụ. Các xét nghiệm định kỳ giúp phát hiện những xu hướng thay đổi chậm, chẳng hạn như độ kiềm giảm hoặc nitrat tích tụ. Các cảm biến liên tục kết hợp với hệ thống cảnh báo giúp phát hiện những sự cố xảy ra nhanh, đặc biệt là tình trạng giảm oxy.

Các thông số và phạm vi giá trị điển hình

Các phạm vi dưới đây là những giá trị vận hành phổ biến đối với hệ thống nuôi cá nước ngọt nhiệt đới. Mục tiêu cụ thể khác nhau tùy theo loài, giai đoạn phát triển và độ mặn, vì vậy hãy xem đây là mức tham khảo ban đầu và xác nhận lại cho loài cá bạn nuôi.

Thông số Phạm vi vận hành điển hình Các yếu tố chi phối
Oxy hòa tan Trên khoảng 5–6 mg/L tại đầu ra bể nuôi; các loài cá nước lạnh thường cần mức cao hơn Quá trình hô hấp của cá và vi khuẩn, nguồn cung cấp oxy
Nhiệt độ Tùy theo từng loài, cần duy trì ổn định Điều kiện khí hậu, hệ thống sưởi hoặc làm mát, nhiệt lượng từ máy bơm
Tổng nitơ amoniac (TAN) Dưới khoảng 1–2 mg/L; thấp hơn đối với các loài nhạy cảm Thức ăn, hiệu suất của bộ lọc sinh học
Nitrit (NO₂-N) Dưới khoảng 0,5–1 mg/L Mức độ trưởng thành và sự cân bằng của bộ lọc sinh học
Nitrat (NO₃-N) Được kiểm soát thông qua việc thay nước; khả năng chịu đựng khác nhau đáng kể tùy loài Sản phẩm cuối của quá trình nitrat hóa, tỷ lệ thay nước
CO₂ Khoảng 10–20 mg/L đối với nước lạnh, 20–40 mg/L đối với nước ấm Quá trình hô hấp, khử khí
pH Khoảng 7,0–8,0, cần duy trì ổn định Quá trình nitrat hóa, CO₂, bổ sung chất điều chỉnh độ kiềm
Độ kiềm Khoảng 100–150 mg/L tính theo CaCO₃ Quá trình nitrat hóa, bổ sung bicarbonat
Tổng chất rắn lơ lửng Duy trì ở mức thấp nhất mà hệ thống xử lý chất rắn cho phép Thức ăn, hiệu suất của bộ lọc trống và bể lắng
Độ mặn Duy trì ổn định trong các hệ thống nước lợ và nước biển Sự bay hơi, nước bổ sung

Các mức CO₂ nằm trong khoảng FloNergia. CO₂ quan trọng hơn nhiều người mua dự đoán: trong một thử nghiệm trên cá chó, việc tăng CO₂ từ 5 lên 30 mg/L đã làm tỷ lệ chuyển đổi thức ăn xấu đi từ 1,09 lên 1,82 (Tiên phongChất lượng nước kém thường biểu hiện đầu tiên qua tốc độ tăng trưởng và hiệu quả chuyển đổi thức ăn thấp, trước khi cá chết.

Tần suất đo lường

Thông số Tần suất Phương pháp
Oxy hòa tan Liên tục, tại từng bể hoặc từng nhóm bể Cảm biến quang học trực tuyến có cảnh báo
Nhiệt độ Liên tục Cảm biến trực tuyến, thường được tích hợp trong đầu dò oxy
Mực nước Liên tục tại bể chứa nước hồi và các bể quan trọng Công tắc mức hoặc cảm biến có cảnh báo
pH Hằng ngày hoặc liên tục khi hệ thống định lượng được tự động hóa Máy đo đã hiệu chuẩn hoặc đầu dò trực tuyến
TAN và nitrit Hằng ngày trong giai đoạn khởi động và sau khi có thay đổi; sau đó hai đến ba lần mỗi tuần Bộ dụng cụ thử nghiệm hoặc máy đo quang
Độ kiềm Hai đến ba lần mỗi tuần Bộ dụng cụ chuẩn độ
Nitrat Hằng tuần Bộ dụng cụ thử nghiệm hoặc máy đo quang
CO₂ Hằng tuần và khi cá ăn kém Bộ dụng cụ thử nghiệm hoặc tính toán dựa trên pH và độ kiềm
TSS hoặc độ đục Hằng tuần hoặc khi nước có vẻ đục Máy đo độ đục hoặc xét nghiệm phòng thí nghiệm

Những chỉ số nào cần có cảnh báo?

Cảnh báo được sử dụng cho các sự cố có thể khiến cá chết trước lần kiểm tra thủ công tiếp theo. Tại hầu hết các trang trại, đó là:

  • Oxy hòa tan thấp trong các bể nuôi và áp suất cấp oxy thấp.
  • Mực nước thấp trong các bể chứa nước hồi, vì tình trạng này có thể khiến máy bơm chạy khô hoặc làm cạn nước trong bể.
  • Mất điện và máy bơm hoặc quạt thổi ngừng hoạt động.
  • Nhiệt độ vượt ngoài phạm vi cho phép tại những nơi sử dụng hệ thống sưởi hoặc làm mát.

Cảnh báo chỉ hữu ích khi được gửi đến người có thể xử lý, kể cả vào ban đêm và cuối tuần. Gọi điện hoặc nhắn tin cho nhiều người là yêu cầu tối thiểu. Các hệ thống tiên tiến hơn giám sát và điều khiển còn có thể tự động can thiệp: mở nguồn cung cấp oxy dự phòng hoặc khởi động máy bơm dự phòng khi một chỉ số vượt ngoài phạm vi cho phép. Lập kế hoạch dự phòng cho hệ thống RAS bao gồm những việc cần thực hiện sau khi có cảnh báo.

Bể nuôi RAS hình tròn với nước tuần hoàn trong suốt
Oxy hòa tan được đo tại đầu ra của bể, nơi có nồng độ thấp nhất.

Vị trí đo

  • Nồng độ oxy tại đầu ra của bể, nơi có nồng độ thấp nhất, chứ không phải tại đầu vào.
  • Amoniac và nitrit trước và sau bộ lọc sinh học, để xác định mức độ loại bỏ các chất này.
  • Đo pH và độ kiềm trong bể chứa nước hồi, nơi nước được hòa trộn.
  • Đo vào cùng một thời điểm mỗi ngày. Các chỉ số thay đổi trong ngày và thường ở mức xấu nhất vài giờ sau khi cho ăn.

Đọc hiểu xu hướng

Dấu hiệu quan sát được Nguyên nhân có khả năng Vị trí cần kiểm tra
Nồng độ amoniac tăng từ từ Lượng thức ăn đã vượt quá khả năng xử lý của bộ lọc sinh học hoặc độ kiềm thấp Nhật ký cho ăn, độ kiềm, bộ lọc sinh học sục khí
Nồng độ nitrit đạt đỉnh Bộ lọc sinh học chưa trưởng thành hoặc vừa bị xáo trộn Hướng dẫn khởi động hệ thống
pH và độ kiềm giảm Liều bicarbonate quá thấp Độ kiềm và pH
Nồng độ oxy giảm sau khi cho ăn Công suất cấp oxy được tính theo nhu cầu trung bình Hướng dẫn cấp oxy
Cá ăn ít hơn, CO₂ cao Hệ thống khử khí có công suất không đủ hoặc bị tắc nghẽn Tháp khử khí
Nước đục Đường ống chất rắn bị quá tải hoặc có hiện tượng dòng chảy đi vòng Bộ lọc trống Rửa ngược và lưới lọc

Ghi chép nhật ký

Ghi lại mọi chỉ số đo cùng với ngày, giờ, lượng thức ăn đã cho và mọi hành động đã thực hiện. Nhật ký biến các số liệu đo đơn lẻ thành xu hướng, cho thấy liệu một thay đổi có hiệu quả hay không, đồng thời cung cấp cho nhà cung cấp thông tin cần thiết để hỗ trợ khi xảy ra sự cố. Nhiều trang trại lưu trữ dữ liệu trong một bảng tính đơn giản; các trang trại lớn hơn tự động ghi lại dữ liệu từ cảm biến.

Tích hợp ngay từ khâu thiết kế

Việc lắp đặt vị trí cảm biến, đầu ra cảnh báo và các hành động dự phòng được kích hoạt sẽ dễ dàng hơn nhiều khi thực hiện cùng lúc với hệ thống, thay vì bổ sung sau này. Hãy gửi cho chúng tôi thông tin về loài nuôi và sản lượng mục tiêu, chúng tôi sẽ đưa kế hoạch giám sát vào bản thiết kế ban đầu.

Bước tiếp theo

Gửi số liệu của bạn. Nhận bản thiết kế trong 3 ngày.

Gửi loài, sản lượng mục tiêu và kích thước địa điểm. Bản bố trí đầu tiên sẽ được gửi lại trong 3 ngày, miễn phí.

Tiếp tục đọc

Hướng dẫn liên quan

Các côn oxy màu vàng trong phòng thiết bị RAS
Hướng dẫn
Trong một hệ thống RAS mật độ cao, sự cố mất điện hoặc máy bơm ngừng hoạt động có thể khiến toàn bộ đàn cá bị thiệt hại trước cả khi bạn kịp lái xe đến trang trại. Hướng dẫn này giải thích cách tính thời gian cá có thể sống sót khi xảy ra sự cố và những thiết bị dự phòng cần thiết cho từng bộ phận của hệ thống.
Bể lọc sinh học MBBR được lấp đầy bằng vật liệu giường chuyển động
Hướng dẫn
Vi khuẩn nitrat hóa tiêu thụ độ kiềm trong quá trình loại bỏ amoniac, khiến độ pH trong hệ thống RAS giảm dần mỗi ngày. Nếu không được bổ sung kịp thời, bộ lọc sinh học sẽ hoạt động chậm lại và nồng độ amoniac tăng lên. Hướng dẫn này giải thích nguyên nhân, các chỉ số cần duy trì và cách tính liều lượng bổ sung hằng ngày.
Bộ lọc trống lắp đặt trong kênh nước RAS
Hướng dẫn
Hệ thống nuôi trồng thủy sản tuần hoàn (RAS) có thể loại bỏ chất rắn bằng bộ lọc trống quay, bộ lọc hạt, bộ lọc đĩa, bể lắng hoặc thiết bị tách protein. Đây không phải là năm phiên bản của cùng một thiết bị. Mỗi loại giữ lại các hạt có kích thước khác nhau, xử lý lưu lượng khác nhau và đòi hỏi công việc bảo trì khác nhau. Hướng dẫn này so sánh các thiết bị để bạn có thể xác định hệ thống của mình cần những loại nào và theo thứ tự nào.